गण 5 — यस्काः वीतहव्याः

यस्काः वीतहव्याः गण भृगु ऋषि-कुल का गण है। आश्वलायन, आपस्तम्ब, बौधायन, कात्यायन, मत्स्य पुराण के अनुसार इसका प्रवर है — भार्गव, वैतहव्य, सावेदस। इस गण का प्रवर ग्रंथ में इसी एक रूप में मिलता है। ग्रंथ ने इस गण में 122 नाम दर्ज किए हैं।

संक्षेप में

यस्काः वीतहव्याः गण भृगु ऋषि-कुल का गण है। आश्वलायन, आपस्तम्ब, बौधायन, कात्यायन, मत्स्य पुराण के अनुसार इसका प्रवर है — भार्गव, वैतहव्य, सावेदस। इस गण का प्रवर ग्रंथ में इसी एक रूप में मिलता है। ग्रंथ ने इस गण में 122 नाम दर्ज किए हैं।

प्रवर

प्रवरऋषिकिस ग्रंथ के अनुसार
भार्गव · वैतहव्य · सावेदस3आश्वलायन, आपस्तम्ब, बौधायन, कात्यायन, मत्स्य पुराणतालिका का मुख्य

स्वतंत्र मिलान: The Matsya Puranam, Part 2 (Sacred Books of the Hindus, vol. 17) (1917), अध्याय 195 — “Bhrigu, Vitahavya, Raivasa, Vaivasa”. यह ऊपर दिए पाठ से अलग है।

मत्स्य पुराण के अंग्रेज़ी अनुवाद में तीसरे स्थान पर "रैवस, वैवस" हैं. ग्रंथ की अपनी अशुद्धशोधिनी (p. 44) भी "रैवसवैवसौ" पाठ को "चैव सवेदसः" में सुधारती है — यानी मत्स्य की पाण्डुलिपियों में दोनों पाठ चलते थे.

इस गण के गोत्र-पृष्ठ

इस गण में दर्ज नाम (122)

गोत्र-प्रवर ग्रंथों के अनुसार एक गण के गोत्रों में आपस में विवाह वर्जित माना गया है। सूची ग्रंथ में जैसी छपी है, वैसी ही है। नाम के आगे लिखे संकेत बताते हैं कि वह नाम किस ग्रंथ की सूची में है।

  1. 1अर्थलेखः ?का
  2. 2उर्गवित्रयः ?बो
  3. 3ओडाःबो
  4. 4औक्थः ?बो
  5. 5औगवित्रयः ?बो
  6. 6काश्यपिः ?म
  7. 7कौटिल्यःम
  8. 8कौटिल्याःबो
  9. 9कौशापिःम
  10. 10कौशाम्बेयःका, म
  11. 11कौशाम्बेयाःबो
  12. 12कौशाम्बेयिःम
  13. 13खलिःम
  14. 14गार्गेयः ?म
  15. 15गैरिक्षितःका
  16. 16गोदायनः ?का
  17. 17गौरिक्षितःका
  18. 18गोर्जगः ?म
  19. 19ग्रामदःम
  20. 20चण्डमः ?म
  21. 21चण्डमोदनःम
  22. 22चलिःम
  23. 23चित्रसेनाःबो
  24. 24जाबालिःम
  25. 25जाल्यः ?बो
  26. 26जीवन्त्यायनःआश्व
  27. 27जीवन्त्यायनिःम
  28. 28जैमिनिःआश्व
  29. 29जैवतायनःबो
  30. 30जैवन्त्यायनःका
  31. 31जैवन्त्यायनिःम
  32. 32ज्वरिःम
  33. 33ज्वालिःम
  34. 34तार्कःम
  35. 35तिथिःम
  36. 36त्रसण्डव्याःबो
  37. 37दमःम
  38. 38दीर्घवित्तःम
  39. 39दुर्दिनःबो
  40. 40दैर्घचित्तःका
  41. 41दैर्घ्यचितःका
  42. 42दैवतायनःबो
  43. 43दैवतायनयःबो
  44. 44दैवन्तायनःबो
  45. 45नूपःबो
  46. 46पञ्चालवःका
  47. 47पाण्यवक्तः ?का
  48. 48पिलिःम
  49. 49पौष्णावक्तः ?का
  50. 50पौष्ण्यायनःम
  51. 51पौस्मावरः ?का
  52. 52प्रवारेयःम
  53. 53बालपिःम
  54. 54बालेयिःम
  55. 55भागन्तयःबो
  56. 56भागलिःम
  57. 57भागलेयःबो, का
  58. 58भागविक्षेयः ?बो, का
  59. 59भागावित्तिःम
  60. 60भागिलःम
  61. 61भागुरिःबो
  62. 62भागुरुद्धायः ?बो
  63. 63भाङ्गतिःम
  64. 64भार्गवारित्वः ?म
  65. 65भार्गलिःम
  66. 66भास्करःबो
  67. 67मञ्जारेयःका
  68. 68मथिकःम
  69. 69मदोकिःका
  70. 70मध्यमेयाःबो
  71. 71मातलयःबो
  72. 72मादायनःम
  73. 73माधवःम
  74. 74माधुलःका
  75. 75माधूनःका
  76. 76माध्यमेयाःबो
  77. 77मूकःबो
  78. 78मोदायनःका
  79. 79मौकःआश्व, आप
  80. 80मौञ्जःम
  81. 81मौद्गलःका
  82. 82मौनःआश्व, आप, बो
  83. 83मौलिःम
  84. 84मौसालिपिलिःम
  85. 85यस्कःआश्व, का, म
  86. 86यस्काःबो
  87. 87यास्कःआप
  88. 88राजिततायिनःबो
  89. 89राजितापिःबो
  90. 90रोददिनःबो
  91. 91वचःम
  92. 92वधूलःका
  93. 93वर्षपुष्यःबो
  94. 94वाकरयःबो
  95. 95वाकाश्वकयःबो
  96. 96वाधुलःबो
  97. 97वाधूलःआश्व, आप, बो, का
  98. 98वारेयःका
  99. 99वार्करेलयःबो
  100. 100वार्कलयःबो
  101. 101वालेयिःम
  102. 102वासयःबो
  103. 103वासोदःम
  104. 104वाह्निःम
  105. 105विलेभिःम
  106. 106वीतहव्यःम
  107. 107वीतहव्याःआप
  108. 108वीतिहव्यःम
  109. 109वृकाश्मकिःका
  110. 110वृकाश्वकिःका
  111. 111शार्कराक्षिःआश्व, म
  112. 112शालङ्कायनःआश्व, म
  113. 113श्रमदागोपिःम
  114. 114सत्यकयःबो
  115. 115समदागोपिः ?म
  116. 116सात्यकयःबो
  117. 117सागुष्टिः ?म
  118. 118सार्ष्टिःआश्व
  119. 119सावर्णिःआश्व
  120. 120सौज्वलिःम
  121. 121सौरिःम
  122. 122हालेयःम

संकेत: आश्व = आश्वलायन · आप = आपस्तम्ब · बो = बौधायन · का = कात्यायन · म = मत्स्य पुराण. "?" = मूल छपाई साफ़ नहीं, नाम की पढ़त अनिश्चित।

भृगु-कुल के अन्य गण

स्रोत

पी. चेन्सल राव (सं.), गोत्रप्रवरनिबन्धकदम्बम् (1900), "प्रवराः, गोत्रगणाश्च", पृष्ठ 216–218 (archive.org leaf 256–258)।